Merhabalar, bir süredir incelediğim makaleler, dokümanlar ve kitaplarda altını çizdiğim, not aldığım yerleri ses kayıtları halinde tutuyorum. Bu ses kayıtlarını dinleyip dış dünyaya açılabilir hale getirmek bir hayli maliyetli. Bu sebeple, aldığım notları sizlerle de paylaşmak için “Unutmamak Üzere” yazı serisine başlıyorum.
İlk yazımda, Valve’in yeni çalışanları için hazırladığı el kitabını okurken aldığım notları paylaşacağım. Notları paylaştıktan sonra da her notun altına kendi görüşmelerimi sunacağım. Bu görüşleri bir yorum olarak kabul etmenizi rica ederim.
Bu el kitabını tam da buradan edinebilir, okuyabilirsiniz.
a company full of passionate people who love the products we create
Valve çalışanlarından bahsedilirken, geliştirdikleri ürünleri seven tutkulu insanlar olduklarına değinilmiş. Böyle insanların ürünlerine ve şirketlerine karşı sahiplik duyguları yüksek çalışma arkadaşları oldukları görüşündeyim. Sahiplik duygusu üzerine bir cümle kurmamınsa çok basit bir nedeni var; “yaptıkları ürünleri sahiplenen takımlar, ürünlerini geliştirmek için her zaman bir yol bulurlar”. Sahiplik kelimesinin anlamını biraz daha açmak içinse Blizzard tarafından şöyle bir örnek verebilirim: Hearth Stone’u yapan Team 5, StarCraft 2 çıkarken yalnız 2 oyun tasarımcı olarak kalınca, Hearth Stone’u kağıtlara çizmiş ve oyunu geliştirmek, ilerletmek için bir yol bulmuşlardır. Notunu aldığım cümlenin tam karşılığı bu dostlar, geliştirkleri ürünü seven, tutkulu insanlar!
You’ll notice people moving frequently; often whole teams will move their desks to be closer to each other.
Masalarının altında tekerlekler var! Masalar istenildiği gibi hareket ediyor dostlar! Çok basit ama aynı zamanda çok etkileyici bir durum. Pandemi öncesi, dirsek teması ile çalışmanın daha bir önemli olduğu zamanlarda, takımların ofiste bir araya toplanması ve sürekli temas kurarak işini geliştirmesi, ürünün kaderi penceresinden bakıldığında bir hayli önemliydi. Valve’de de, ürün fikirleri fikri bulan ve bu fikre destekçi toplayan gruplar tarafından geliştiriliyorlar. Yani, bir fikriniz varsa, yahut bir fikre destek verecekseniz, masanızın tekerlerklerini aktif hale getirip, masanızı desteklediğiniz takımın bulunduğu bölgeye doğru sürmeniz gerekecektir.
Tam da burada uzaktan ve ofisten çalışma karşılaştırması yapacakmışız gibi geliyor ama bu tartışma, bu yazının bir konusu değil.
We have two formalized methods of evaluating each other: peer reviews and stack ranking.
Valve çalışanları birbirlerinin performanslarını değerlendirmek için iki yöntem kullanıyorlar. Peer reviews ve stack ranking diyorlar bu yöntemlere.
Peer review yöntemi ile takım arkadaşları birbirlerine yapıcı ileri bildirimlerde bulunuyorlar. Böylece doğru yolda olup olmadıklarını anlamış ve ileri bildirimlerle gelişim fırsatı yakalamış oluyorlar.
Stack ranking ile de takım arkadaşlarımız arasındaki bilgi birikimimiz ve yaptığımız katkı değerlendirilmiş, sıralanmış oluyor.
Bu yöntemler hakkında kısa bir yorumumu eklemek isterim. Bu iki yöntem, özellikle duygularını yaptıkları işe fazlaca karıştıran sıcak kanlı topluluklarda pek işe yaramayabilir.
Stack Ranking
1. Skill Level/Technical Ability
2. Productivity/Output
3. Group Contribution
4. Product Contribution
Bir çalışma arkadaşımızı stack ranking yöntemine göre değerlendirdiğimizi düşünelim. Onun teknik yeteneklerine, çıktıya olan katkısına, yani üretkenliğine, beraber çalıştığı gruba olan katkılarına ve ürüne olan katkılarına bakmamız gerekiyor. İçinde olmadan hayal etmesi kolay bir sistem değil, itiraf etmek gerek.
Valve does not win if you’re paid less than the value you create.
Valve’e kattığın değerden daha az kazanıyorsanız, günün sonunda Valve kazanamaz. Yani Valve şuna değinmiş, burada hakkını alırsın. Burada hakkınız almalısın ki Valve de Valve olarak kalsın. Aslında bu cümle bütün şirketler için genellenebilir.
Everyone is a designer. Every- one can question each other’s work.
Herkes herkesin yaptığı işi sorgulayabilir. Bu da Valve’in kitapta bahsettiği, “bizde patron yok, bizde yatay bir hiyerarşi var” savını destekler bir cümle. Profesyonel insanların profesyonel insanları gene profesyonelce sorguladığı bir dünya. Kulağa bir hayli güzel geliyor!..
We believe that high-performance people are generally self-improving.
Sürekli kendini geliştiren insanların, yüksek performans gösteren insanlar olduklarına değinmişler. Kendini geliştirmek konusunun ne denli önemli olduğunu bir kez de biz beraber vurgulamış olalım. Eğer kendimizi geliştirirsek ve bu gelişim meselesini sürdürülebilir kılarsak, iş yerindeki başarı kendiliğinden gelecektir.
The most successful people at Valve are both (1) highly skilled at a broad set of things and (2) world-class experts within a more narrow discipline. (See “T-shaped” people on page 46.)
T-shaped people, bir çok konuda yetenekli ve bir kaç konuda da çok derin bilgiye sahip insanlar olarak özetlenmiş. T-shaped olmak bence de önemli bir konu. Hatta şöyle bir kitap da bırakıyorum buraya. Bu kitabın architectural thinking bölümündeki Technical Breadth başlığı altıdaki anlatılanları da bilmek ve öğrenim planlarımızı bu kavramların farkında olarak yapmak, bize güzel kapılar açabilir.
Hiring well is the most important thing in the universe.
İşe alım evrendeki en önemki şeydir. Hangi sektörde olursa olsun, işe alım meselesi korkunç önemli bir mesele! Öyle ki, içerde hali hazırda bulunan bilgi seviyesini artırmak, hali hazırda temellerini attığınız kültürü pekiştirmek ve takımınızla yakaladığınız uyumu korumak ve geliştirmek, işe alımda ne denli titiz davrandığımızla doğrudan bağlantılı.
We’re looking for people stronger than ourselves.
Her zaman ileri gitmek isteyen takımların, özellikle de uzman seviyede işe alım yaparken harfiyen uygulaması gereken bir ilke olduğu kanısındayım. Her zaman bizden daha iyilerini ararız! İşe alacağımız arkadaşımız her zaman bizden daha iyi olmalı! Bizden iyi olmalı ki, hep beraber daha da çok bilelim, daha ileri gidelim.
Buraya kadar okuduğunuz için teşekkür ederim. Bir sonraki yazıda görüşmek üzere, sevgiler!